ISO 3501 Plastik Boru Sistemleri - Bağlantı Parçaları ve Basınçlı Borular Arasındaki Mekanik Bağlantılar

Uluslararası Standartlar Örgütü (ISO) tarafından geliştirilen “ISO 3501 Plastik boru sistemleri - Bağlantı parçaları ve basınçlı borular arasındaki mekanik bağlantılar - Sabit boyuna kuvvet altında çekmeye karşı direnç için test yöntemi” standardında, bağlantı parçaları ve plastik basınçlı borular arasındaki birleştirilmiş tek eksenli bağlantıların boyuna çekme gerilmelerine dayanma yeteneğinin kontrol edilmesine yönelik bir test yöntemi açıklanmaktadır. Bu test yöntemi, plastik boruların birleştirilmesinde kullanılan bağlantı parçasının tasarımına ve malzemesine bakılmaksızın uygulanır.

Prensip olarak, monte edilmiş bir bağlantı, boru boyutlarının ve ilgili borunun izin verilen maksimum indüklenen çember geriliminin bir fonksiyonu olarak hesaplanan uzunlamasına bir çekme kuvvetine tabi tutulur.

Bu uluslararası standarda atıfta bulunan standardın test parametreleri kullanılır ve gerekler yerine getirilir. İlgili uluslararası standartta bir veya daha fazla parametre verilmemişse, standart ekinde verilenler geçerli olur (Ek A).

Bu uluslararası standarda atıfta bulunan standart tarafından şu sayılan test parametreleri verilmelidir:

• Çekme kuvveti (N)
• Test süresi (saat)
• Test sıcaklığı (derece)
• Serbest uzunluk (mm)

Testlerde kullanılan aparat, test edilen mekanik bağlantı parçasına bağlanan borunun veya boruların uzunlamasına ekseni boyunca artı/eksi yüzde 2 toleransla sabit bir çekme kuvveti uygulayabilen bir çekme yükleme ekipmanıdır. Çekme kuvveti, ölü ağırlıklar veya sıvı ile etkinleştirilen bir yükleme silindiri kullanılarak doğrudan veya bir kaldıraç kolu aracılığıyla uygulanır. Test çerçevesi, uygulanan kuvvetin, destekleyici yapı tarafından oluşturulan sürtünme kayıplarında azalma olmaksızın bağlantı ve bağlantı düzeneğine iletilmesine izin verecek şekilde tasarlanır.

Test numunesi, en az bir bağlantı parçasının ve bağlantı parçasının tasarlandığı boyut ve kalitede bir veya daha fazla plastik basınçlı boru parçasının birleştirilmesiyle oluşturulan bir veya daha fazla bağlantıdan oluşmalıdır. Bağlantı parçaları ve borular, üretilmelerinden 24 saat sonrasına kadar test edilmez. Pratik nedenlerden dolayı üretici firma testten önce daha kısa bir süre bekleyebilir. Anlaşmazlık durumunda 24 saatlik süre geçerli olur. Bağlantının montajı üretici firmanın talimatlarına uygun olarak yapılmalıdır.

Test yapılırken, “ISO 3126 Plastik boru sistemleri - Plastik bileşenler - Boyutların belirlenmesi” standardına uygun olarak borunun ortalama et kalınlığı belirlenir. Test numunesi aparata sabitlenir. Hesaplanan kuvvet 30 saniyelik bir süre boyunca kademeli olarak uygulanır. Numune, belirtilen test süresi boyunca sabit gerilimde tutulur. Arkasından bağlantı veya bağlantılar incelenir ve bağlantının gevşemesine veya bağlantı parçasından çekilerek kısmen veya tamamen ayrıldığına dair herhangi bir belirti olup olmadığı tespit edilir.

Genel olarak test süresi 1 saattir ve test 23 derece sıcaklıkta gerçekleştirilir. Her borunun serbest uzunluğu, minimum 250 mm olmak üzere, nominal dış çapın en az üç katı olmalıdır. Dış çapı 315 mm’den büyük olan borular için belirtilen minimum serbest uzunluğa ulaşılamıyorsa, ilgili standart veya spesifikasyonda aksi belirtilmediği sürece, dış çapın en az iki katı olacak şekilde daha kısa bir serbest uzunluk seçilebilir. Bir iklim odasına ihtiyaç duyulursa ve minimum serbest uzunluğa ulaşılamıyorsa, en az 150 mm’lik daha kısa bir serbest uzunluk kullanılabilir.

Kuruluşumuz, çeşitli sektörlerdeki işletmeler için verdiği sayısız test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları arasında, eğitimli ve uzman bir kadro ve gelişmiş teknolojik donanımı ile, “ISO 3501 Plastik boru sistemleri - Bağlantı parçaları ve basınçlı borular arasındaki mekanik bağlantılar - Sabit boyuna kuvvet altında çekmeye karşı direnç için test yöntemi” standardında açıklanan test hizmetleri de vermektedir.